Verpakking is het onderdeel dat bijna iedereen onderschat – zowel qua kosten als qua voorschriften. Plan de verpakking, het terugnemen en het schoonmaken zo dat het bij je aanbod past. De geldende voorschriften hangen af van het materiaal, de vorm waarin het wordt aangeboden en de plek waar het wordt gebruikt.
De verplichting om herbruikbare verpakkingen aan te bieden
Wat er van je wordt verwacht
DE Duitsland
AT Oostenrijk
CH Zwitserland
Voor wie geldt deze Duitse verplichting
Dit geldt voor iedereen die eten verkoopt in Wegwerpverpakkingen van kunststof om mee te nemen, en voor wegwerpbekers die pas bij het afhalen worden gevuld.
Belangrijk is de beperking tot kunststof: wie uitsluitend in papier, karton of aluminium verpakt, valt bij etenswaren hier niet onder. Bij wegwerpbekers maakt het materiaal niet uit.
De uitzondering geldt voor kleine bedrijven. Als je maximaal vijf medewerkers hebt en maximaal 80 vierkante meter verkoopoppervlakte, hoef je geen eigen herbruikbare verpakkingen aan te bieden – maar je moet klanten wel toestaan om hun eigen megebrachte bakjes te laten vullen. Controleer het aantal medewerkers en de oppervlakte voor het hele bedrijf in kwestie. Deeltijdmedewerkers worden volgens de wettelijke regels pro rata meegeteld.
Maar daar ben je nog niet helemaal vanaf: je moet rekening houden met de mogelijkheid dat aangegeven met goed leesbare borden worden. Dat is precies wat er bij controles wordt gecontroleerd, en dat is precies wat bij de meesten ontbreekt.
Wat er op het bord moet staan
Een vermelding dat klanten hun eigen bakjes mogen meenemen – goed zichtbaar bij het verkooploket, niet in de kleine lettertjes. Eén zin is genoeg: „Neem je eigen bakje mee, we vullen het graag voor je.”
Meegenomen bakjes en hygiëne. Het ene sluit het andere niet uit, maar er is wel een regel: de bak mag niet in je werkruimte komen. Het is gebruikelijk om het via de toonbank op een dienblad aan te reiken, waarbij je het vult zonder dat de bak en de schep elkaar raken. Zichtbaar vuile bakjes mag je weigeren.
Verbod op wegwerpplastic
Sinds juli 2021 geldt er in de hele EU een verbod op bepaalde plastic wegwerpartikelen. In Duitsland en Oostenrijk geldt dit direct, in Zwitserland wordt het deels via eigen regelgeving overgenomen.
| Verboden | Toegestaan |
|---|---|
| Plastic bestek en borden | Hout, bamboe, palmblad |
| Plastic rietjes | Papier, glas, metaal |
| Roerstaafjes | Hout |
| Styroporbakjes voor eten | Karton, cellulose, herbruikbaar |
| Producten van oxo-afbreekbaar plastic | – |
De voorraad mocht worden uitverkocht, dat is allang gebeurd. Wie nog piepschuimbakjes in het magazijn heeft liggen, kan die beter weggooien dan ze te gebruiken.
Deelname aan het systeem en licenties
In Duitsland kan verpakkingsmateriaal onder de verplichte deelname aan een systeem vallen. Voor serviceverpakkingen kan een reeds door de voorverdelers betaalde bijdrage in aanmerking komen. Vraag hierom bevestiging. Je eigen registratie in het Verpakkingsregister LUCID moet apart worden bekeken. Kleine hoeveelheden zijn niet automatisch vrijgesteld van alle verplichtingen.
Registreren is verplicht, gratis en wordt gecontroleerd. Zonder vergunning mag je geen verpakte producten op de markt brengen. De vergunningskosten zijn afhankelijk van het soort materiaal en de hoeveelheid, en liggen voor een foodtruck meestal in de lage driecijferige range per jaar.
In Oostenrijk en Zwitserland gelden aparte regels voor verpakkingen, afvalverwerking en eventueel terugname. Vraag de leverancier om uit te leggen welke verplichtingen al zijn vervuld en welke bij jouw bedrijf blijven.
Wat verpakking kost
| Artikelen | Wegwerp | Herbruikbaar (aankoop) |
|---|---|---|
| Schotel voor het hoofdgerecht | 0,12 – 0,30 € | 2,50 – 6,00 € |
| Beker 0,4 l | 0,08 – 0,20 € | 1,50 – 3,50 € |
| Bestekset | 0,05 – 0,15 € | 1,00 – 2,50 € |
| Servet, zakje | 0,02 – 0,06 € | – |
Bij 120 porties per dag en 0,35 euro verpakkingskosten per portie komt dat neer op 42 euro per dag – zo’n 500 euro per maand bij twaalf werkdagen. Dat is meer dan de meesten denken, en het hoort mee in de prijsberekening.
Het aantal omzetten beïnvloedt de kosten. Bij een aanschafprijs van vier euro en twintig keer gebruik komen de aanschafkosten neer op twintig cent per keer. Daar komen nog schoonmaakkosten, logistiek, verlies en toeslagen bij. Vergelijk deze totale kosten eens met je wegwerpverpakkingen.
Vergelijking van statiegeldsystemen
| Model | Hoe het werkt | Waarvoor geschikt |
|---|---|---|
| Eigen statiegeld | Je koopt bakjes, neemt statiegeld aan en spoelt ze zelf af | vaste locaties, vaste klanten |
| Poolsysteem | De aanbieder zorgt voor de bakken, die bij alle deelnemers moeten worden ingeleverd | Steden met veel partners |
| Evenementenborg | De organisator regelt alles, jij betaalt een deel | Festivals |
Voor een truck die op verschillende locaties staat, is een poolsysteem meestal handiger: klanten kunnen overal terugbrengen, wie verantwoordelijk is voor het schoonmaken hangt af van het systeemcontract. De kosten per uitgifte liggen meestal tussen de tien en dertig cent.
Wat je nodig hebt om dit verder uit te werken
- Opbergruimte voor herbruikbaar servies – aanzienlijk meer dan voor plat stapelbaar wegwerpmateriaal
- Inleverbakken, gescheiden van de schone versie
- Afwasmogelijkheid, als je zelf afwast, stijgt ook het waterverbruik
- Plaats aan de bar voor de statiegeldafhandeling
Als je nog bezig bent met de inrichting, houd daar dan meteen rekening mee. Achteraf opbergruimte creëren is in een kant-en-klaar voertuig bijna onmogelijk – meer hierover in het artikel Uitbreiding plannen.